دانلود پایان نامه

عنوان کامل پایان نامه :

 بررسی فقهی وحقوقی ولایت قهری پدر وجدّ پدری

قسمتی از متن پایان نامه :

 

بند دوم – اجماع

اجماع در لغت به معناي مطلق الاتفاق است اعم از اتفاق يك امت يا اتفاق همه مردم. ويا اتفاق جمع قليل و باز اعم از اينكه اتفاق بر حكيم از احكام شرعيه باشد، يا براي امري از امور عقلانيه ويا بر مسأله‏اي از مسائل علميهوفقهيه ودر قرآن هم، به اين معني استعمال شده آنجا كه درسوره يوسف
مي فرمايد: «فلما ذهبوا به واجمعوا ان يجعلوه في غيابه الجب اي اتفقوا علي ذلك»[1]

اجماع کردن، اتفاق کردن، جمع شدن : واغلب امت بر خلع او اجماع کرده بودند( کلیله ودمنه).

اجماعاً ، بالاتفاق، متفقاً، اتفاقاً. [2]

اجماع، اصطلاحاً به اتفاق همه مسلمانان در باره يك فتوا گفته مي شود.البته، در تعريف اجماع اختلاف نظر وجود دارد و همين طور در جمعيت آن. از نظر اكثر اماميه، اجماع در صورتي حجت است كه كاشف از رأي معصوم باشد.[3]

اجماع در اصطلاحعبارت است از اتفاق کردن مجتهدین از امت محمد(ص) در یک عصر در خصوص امری دینی، یکی از سه یا شش اصل فقه می باشد و آن عبارت است از اتفاق صحابه از مهاجرین  و انصار وهمچنین علما [ نه عامه]  درهر عصری بر امری از امور فقهی.

اما در اصطلاح دانشمندان اسلامي از اجماع چند نوع  تفسير شده:

الف- تعريف حاجبي: اجماع عبارت است از اتفاق نظر فقهاي اسلام بر حكمي از احكام شرعي.

ب- تعريف فخر رازي: اجماع عبارت است ازاتفاق نظراهل حل وعقديعنيعلماء مسلمين بر برخي از احكام شرعيه.

ج- تعريف غزالي:  اجماع اتفاق امت حضرت محمّد(ص) است برحكمي از احكام شرعيه.

الف – اجماع در نظر اماميه

به عقيده اماميه اجماع  بماهو اجماع ارزش واعتبار ذاتي ندارد بلكه اجماع فقط طريقي است به سوي سنت، بنابراين اگر از طريق اجماع به طور قطع وجزم به رأي معصوم رسيديم، چنين اجماعي  حجت است و درواقع آنچه كه حجت است همان منكشف است يعني همان رأي معصوم كه به توسط اجماع  استكشاف شده ونه كاشف يعني نفس اجماع، بنابراين اجماع يك دليل مستقل در عرض كتاب وسنت نيست  بلكه اجماع داخل در سنت است.

اجماع را دليل لبي گويند در مقابل دليل لفظي(لب يعني مغز وجان كلام كه همان حكم شرعي باشد) وجه تسميه اش آن است كه : اجماع جان كلام را كه همان حكم شرعي باشد بازگويي مي كند وكاري به الفاظ امام ندارد كه لفظ به منزله قشر و پوسته آن لب است. [4]

اجماع فقهاي شيعه بر اين است كه جدّ پدري نيز مانند پدر داراي ولايت بر طفل مي باشد. اين ولايت در امور مالي و نكاح بوده وبا پدر در اعمال ولايت مشترك هستند. [5]

نقد: ظاهراً مستند مجمعين رواياتي است كه در باب نكاح و يا امور مالي تعارض بين پدر وجدّ پدري وجود داشته كه نهايتاً عقد جد را مقدم مي دارند كه اين احتمال، اجماع را از اجماع اصولي خارج
مي كند واجماع مدركي مي شود كه هيچگونه ارزش شرعي وحقوقي ندارد. علامه حلی نخستین فقیهی است که ادعای اجماع را در این موضوع در کتاب «تذکره الفقهاء» مطرح کرده است. مرحوم سید محمد جواد حسینی عاملی، پس از آن که ادعای اجماع را تذکره نقل می کند، می نویسد:

« لکن هذا الاجماع من التذکره مستفاد من اطلاق ضعیف لیس بتلک الکانه من التعویل علیه». [6]

ولی این اجماع که نویسنده کتاب تذکره آن را نقل کرده، متکی به اطلاق ضعیفی است که نمی توان برای استنباط حکم به آن استناد کرد.

[1] سوره يوسف، آيه 15

[2] دهخدا، علي اكبر،  لغت نامه ، انتشارات روزنه، 1373، ج 1 ، صص 889 و 890

[3] حسيني، سيدمحمد،فرهنگ لغات واصطلاحت فقهي عربي به فارسي، انتشارات سروش، چاپ سوم، 1389، تهران، ص 12

[4] حسيني، سيدمحمد،فرهنگ لغات واصطلاحت فقهي عربي به فارسي، ص  13

[5]مهيار، رضا،ترجمه المنجد الابجدي، ،انتشارات اسلامي، 1370، تهران،  ص 12

معلوف، لوئيس ،المنجدالابجدي (في اللغه) ، انتشارات اسماعيليان، چاپ اول،  ترجمه احمد سياح ، 1379، تهران

[6] عاملی، سيد محمد جواد، مفتاح الکرامه فی شرح قواعد العلامه، انتشارات آل البيت، چاپ سنگي، بي تا، قم: ص 342

سوالات یا اهداف این پایان نامه :

سئوالات تحقیق

1- مهم ترین مسئولیت هایی که بر عهده ولی قهری قرار می گیرد چیست؟

2- ولی قهری از چه اختیاراتی در فقه وحقوق موضوعه ایران برخورداراست؟

3- آیا اذنی که ولی قهری درباره نکاح دوشیزه رشیده می دهد لازم است یا جایز؟

اهداف تحقیق

آنچه دراین رساله مد نظر قرار گرفته این است که بتوانم یک دورنمایی از ولایت قهری پدر وجد پدری درنکاح دختر ومطالب مهم دیگری که درآمده بپردازم، البته موضوع ولایت از دوران  بسیارقدیم یک دغدغه برای والدین بوده وخواهد بود، چون حاصل زندگی زن ومرد، فرزندان آنان می باشند لذا همیشه به دنبال خوشبختی آنان سعی وتلاش می کنند.

به نظر می رسد که دراین مبحث کتب زیادی نگارش یافته ولی بطور بسیار تخصصی درکتب فقهی و قوانین موضوعه بدان پرداخته اند ولی نگارنده رساله سعی نموده بطور گزینشی در حول یک محور با توجه به موضوع رساله بپردازم وبا زبان بسیار ساده وقابل فهم ودرک درحد بضاعت خودم.

دسته‌ها: پایان نامه حقوق